Հայաստանի պետական տնտեսագիտական համալսարան (Տնտեսության, նրա ոլորտների տնտեսագիտություն և կառավարում)

Հարցաշար
Բնօգտագործման տնտեսագիտություն
Հարցեր
  1. Էկոլոգիական ճգնաժամերի տեսակները` պայթունային և սողացող:
  2. Էկոլոգիական ճգնաժամի հիմնական բացասական հետևանքները` էկոլոգիական, սոցիալական, տնտեսական քաղաքական:
  3. Էկոլոգիական ճգնաժամից դուրս գալու չափանիշները` էկոլոգիական հետևանքներ, տեխնիկական իրականացում, ներդրումների մեծություն և նրանց արդյունավետություն, սոցիալական հետևանքները:
  4. Էկոլոգիական ճգնաժամից դուրս գալու այլընտրանքային տարբերակները /Սևանա լճի ճգնաժամի օրինակով/:
  5. Գլոբալ էկոլոգիական հիմնախնդիրներ` օզոնային շերտի քայքայում, թթվային անձրևներ:
  6. Գլոբալ էկոլոգիական խնդիրներ` հումքային հիմնախնդիր, խմելու ջրի դիֆիցիտ:
  7. Գլոբալ էկոլոգիական հիմնախնդիրների առաջացումը` համաշխարհային օվկիանոսի աղտոտում, բնական և կենդանական աշխարհի տեսակների անհետացում:
  8. Հռոմի ակումբի զեկույցները «Աճի սահմանը», «Զրոյական աճի տեսությունը» և կանխատեսումները:
  9. Փոխադարձ փոխարինման և լրացման գործոնը արտադրությունում: Կրիտիկական բնական կապիտալի հասկացությունը:
  10. Բնատարողունակությունը որպես կայուն զարգացման չափանիշ:
  11. Ծրագրերի գնահատման չափանիշները: էկոլոգիական գործոնի գնահատումը, հաշվարկը զուտ /բերված/ արժեքում:
  12. Ներդրումների ուղղվածությունը դեպի վերջնական արդյունքները և ծախսերի նվազագույնի հասցնելը բնապրանքային ուղղահայացում:
  13. Էկոլոգիական ներգործության գնահատման մոտեցումները` շուկայական գների օգտագործում, ծախսային մոտեցում:
  14. ՀՀ տնտեսության կայուն տիպի զարգացման անցման անհրաժեշտությունը:
  15. Անտառային ռեսուրսների գնահատման հիմնախնդիրները:
  16. Անտառային ռեսուրսների դասակարգումը և տեղաբաշխումը ՀՀ-ում:
  17. Անտառօգտագործումը և գլոբալ էկոլոգիական խնդիրները:
  18. Ջրային ռեսուրսների կառուցվածքը, օգտագործման դինամիկան, ջրաապահովվածության աստիճանը:
  19. Վառելիքա-էներգետիկ ռեսուրսները և վառելիքա-էներգետիկ համալիրը: Սպառվող էներգետիկ ռեսուրսներ` նավթ, գազ, քարածուխ,պաշարների և գների գնահատման համակարգը:
  20. Էներգետիկ ռեսուրսների պաշարների գնահատումը, նրանց արդյունահանումը և օգտագործումը:
  21. Ատոմային էներգետիկա, զարգացման հեռանկարները և անվտանգության ապահովումը, թափոնների թաղման խնդիրները:
  22. Վերականգնվող էներգետիկ ռեսուրսները, որպես էներգիայի ստացման այլընտրանքային աղբյուր:
  23. Տարբեր տեսակի էներգիայի արտադրության արդյունավետությունը:
  24. էներգետիկ խնդիրների լուծման համալիր մոտեցումը, ուղղվածությունը դեպի վերջնական արդյունքները:
  25. Բնական ռեսուրների գնահատման մեթոդները և ՀՀ-ում իրականցվող քաղաքականությունը
  26. Աղտոտվածության ռեգիոնալ խնդիրները: Էկոլոգիական իրավիճակի գործակիցը:
  27. Օդային ավազանի աղտոտվածությունը և գնահատման կառուցակարգերը:
  28. Շրջակա միջավայրի աղտոտվածության հսկողական մեխանիզմները:
  29. Շուկայի ձախողման, պետական և կառուցվածքային արդյունավետության արտահայտումը առաջարկի և պահանջարկի վրա:
  30. Շրջակա բնական միջավայրի աղտոտվածության համար վճարի սահմանման մոտեցումները:
  31. Բնական ռեսուրսների շուկայի ստեղծումը, գնագոյացման կատարելագործումը հաշվի առնելով էկոլոգիական գործոնը:
  32. Էկոլոգիական ապահովագրություն:
  33. Բնապահպանական վերահսկողության համակարգը ՀՀ-ում:
  34. Շրջակա միջավայրի պահպանման ազգային ծրագրերը:
  35. ՀՀ շրջակա միջավայրի պահպանության ազգային գործողությունների ծրագիր:
  36. Բնօգտագործման կառավարումը և կազմակերպումը զարգացած երկրներում:
  37. Շրջակա միջավայրի պահպանության վարչական և շուկայական մեխանիզմները:
  38. Բնօգտագործման կազմակերպումը և կառավարումը շուկայական տնտեսության անցման երկրներում:
  39. Էկոլոգիական խնդրի սրման պատճառները զարգացող երկրներում:
  40. Բնության վրա անթրոպոգեն ներգործության տեսակները, դասակարգումը և հետևանքները:
  41. Կայուն զարգացման հիմնական չափանիշները: Կայուն զարգացման ժամանակ պահանջարկի և սահմանափակումների հաշվարկը:
  42. Ընդունվող որոշումների երկարաժամկետ հետևանքների հաշվառման անհրաժեշտությունը: Թույլ և ուժեղ կայունություն:
  43. Արտաքին էֆեկտների հասկացությունը /էքստերնալներ/, նրանց հաշվարկը տնտեսական զարգացման ժամանակ:
  44. Բացասական և դրական արտաքին էֆեկտներ:
  45. Հասարակական և մասնավոր ծախսեր:
  46. Արտաքին Էֆեկտների տեսակները` ժամանակավոր, գլոբալ, ոլորտային, միջռեգիոնալ, լոկալ:
  47. Տնտեսության էկոլոգացման հիմնական ուղղությունները:
  48. Վերջնական արդյունքները և բնօգտագործումը: Բնաապրանքային ուղղահայաց:
  49. Փոխադարձ փոխարինման և լրացման գործոնը արտադրությունում: Կրիտիկական բնական կապիտալի հասկացությունը:
  50. Բնատարողունակությունը և նրա ցուցանիշները:
  51. Բնատարողունակությունը որպես կայուն զարգացման չափանիշ:
  52. Բնության տնտեսական արժեքավորվածության որոշման անհրաժեշտությունը: Շրջակա միջավայրի գործառույթները` բնական ռեսուրսներով ապահովվածությունը, թափոնների և աղտոտվածության ասիմիլացիան, հասարակության ապահովումը բնական ծառայություններով:
  53. Կանաչ տնտեսություն: Էկոլոգիական գործոնի հաշվարկը տնտեսական զարգացման հիմնական ցուցանիշներում:
  54. «Վճարելու պատրաստակամություն» հիմնադրույթը:
  55. Բնության տնտեսական արժեքավորության որոշման մոտեցումները` շուկայական գնահատում, ռենտային մոտեցում:
  56. Բնության տնտեսական արժեքավորության որոշման ծախսային մոտեցում, այլընտրանքային արժեք, ընդհանուր տնտեսական արժեքավորվածության /արժեք/: Գնահատման արժեքը և արժեքի սուբյեկտիվ գնահատումը:
  57. Բնօգտագործման տնտեսական արդյունավետությունը: «Ծախսեր օգուտ» մոտեցումը: Ժամանակի գործոնի դերը, դիսկոնտավորում:
  58. Ծրագրերի գնահատման չափանիշները: էկոլոգիական գործոնի հաշվի առնելը, հաշվարկը զուտ /բերված/ արժեքում:
  59. Բերված ծախսեր: «Ծախսեր-արդյունավետություն» մոտեցումը: Ներդրումների բաշխման առանձնահատկությունները բնաապրանքային ուղղահայացում:
  60. Շրջակա միջավայրի աղտոտման հետևանքով առաջացած վնասի գնահատման մոտեցումները:
  61. էկոլոգիական ծախսեր` էկոլոգիական վնաս, աղտոտվածության կանխարգելման ծախսեր /վնասի կանխարգելում/:
  62. Էկոլոգիական ներգործության գնահատման մոտեցումները` շուկայական գների օգտագործում, ծախսային մոտեցում:
  63. ՀՀ էկոնոմիկայի կայուն տիպի զարգացման անցման անհրաժեշտությունը:
  64. Տեխնոգեն զարգացման սահմանափակումները` էկոլոգիական /բնական ռեսուրսների սպառումը, աղտոտվածությունը և թափոնները/ տնտեսական /ներդրումային/, սոցիալական /առողջության վատացում/:
  65. Տնտեսության էկոլոգիզացման հիմնական ուղղությունները` էկոլոգիական խնդրի լուծման այլընտրանքային տարբերակները` անթափոն և ռեսուրսախնայող տեխնոլոգիաների զարգացում, տեխնոլոգիական փոփոխություններ, ուղղակի բնապահպան միջոցառումներ:
  66. Էկոլոգաուղղվածության կառուցվածքային վերակառուցումը որպես ՀՀ կայուն զարգացմանանցման կարևոր փուլ:
  67. Բնակա ռեսուրսների ընդհանուր սպառման բանաձևը: Կառուցվածքային բնատարողունակության ցուցանիշը:
  68. Ինդուստրիալ և հետինդուստրիալ տնտեսություն /Էկոլոգիական բուրգ/: ՀՀ տնտեսության կառուցվածքը, արտահանման քաղաքականության էկոլոգիական խնդիրները: Փոխարկումը /կոնվերսիա/ և շրջակա միջավայրը: Դրական միջոլորտային էքստերնալներ:
  69. Ուղղակի բնապահպան միջոցառումներ /մաքրող սարքավորումներ, ֆիլտրեր, պահպանվող տարածքներ և այլն/: Շրջակա միջավայրի համար ծախսերի որոշման խնդիրը:
  70. Անապատացման դեմ պայքարի միջոցառումները ՀՀ-ում:
  71. Ջրային ռեսուրսներ: Ջրային ռեսուրսների ռացիոնալ օգտագործման խնդիրները ՀՀ-ում:
  72. Ջրային ռեսուրսների կառուցվածքը, օգտագործման դինամիկան, ջրաապահովվածության աստիճանը, սակագնային քաղաքականությունը:
  73. Ջրային ռեսուրսների աղտոտվածության խնդիրները ՀՀ-ում:
  74. Սևանա լճի էկոլոգիական հիմնահարցերը:
  75. Կենսաբազմազանության պահպանման տնտեսական խնդիրները: Կենսաբազմազանության կրճատման պատճառները:
  76. Հատուկ պահպանվող բնական տարածքներ` պետական բնական արգելանոցներ, ազգային պարկեր, բնական հուշարձաններ, արգելավայրեր, բուսաբանական այգիներ, հանգստավայրեր, բուժառողջարանական վայրեր:
  77. Վառելիքա-էներգետիկ ռեսուրսները և վառելիքա-էներգետիկ համալիրը: Սպառվող էներգետիկ ռեսուրսներ` նավթ, գազ, քարածուխ:
  78. Էներգետիկ ռեսուրսների պաշարների գնահատումը, նրանց արդյունահանումը և օգտագործումը:
  79. Էկոլոգիական անվտանգության ապահովումը ՀՀ-ում:
  80. Վերականգնվող էներգետիկ ռեսուրսները, որպես էներգիայի ստացման այլընտրանքային աղբյուր:
  81. Տարբեր տեսակի էներգիայի արտադրության արդյունավետությունը:
  82. էներգետիկ խնդիրների լուծման համալիր մոտեցումը, ուղղվածությունը դեպի վերջնական արդյունքները:
  83. Բնօգտագործման վճարների համակարգը ՀՀ-ում:
  84. Աղտոտվածությունը և հասարակական շահերը: Շրջակա բնական միջավայրի ասիմիլացիոն պոտենցիալը: Աղտոտվածության տնտեսական օպտիմումը:
  85. Շրջակա միջավայրի աղտոտվածության աղբյուրները և օբյեկտները: Աղտոտվածության ցուցանիշները:
  86. Աղտոտվածության ռեգիոնալ խնդիրները: Էկոլոգիական իրավիճակի գործակիցը:
  87. Օդային ավազանի աղտոտվածության գնահատման մեխանիզմը:
  88. Թափոններ, երկրորդային ռեսուրսներ, դրանց դասակարգումը և գնահատումը, վերամշակման ժամանակակից մոտեցումները:
  89. Շրջակա միջավայրի աղտոտվածության հսկողությունը:
  90. Էկոլոգատնտեսական քաղաքականության իրացման մեխանիզմները /պետական ներգործություն/, տնտեսական խթանում /շուկայական մեխանիզմներ/:
  91. «Շուկայի ձախողումները» և էկոլոգիական գործոնը: Պետական քաղաքականության էկոլոգիական արդյունավետության գնահատումը: Կառուցվածքային արդյունավետություն:
  92. Շուկայի ձախողման, պետական և կառուցվածքային արդյունավետության արտահայտումը առաջարկի և պահանջարկի վրա:
  93. Շրջակա միջավայրի վրա ազդեցության տնտեսական միջոցառումների տարբերակումը` մակրոտնտեսական քաղաքականության և փոխհատուցվող էկոլոգիական միջոցառումներ:
  94. Մակրոտնտեսական քաղաքականության վրա էկոլոգիական ազդեցության գնահատումը: Սեփականության իրավունքը և բնությունը: Քոուզի թեորեմը:
  95. Բնօգտագործման տնտեսական մեխանիզմի տեսակները` մեղմ, խթանող, կոշտ:
  96. Բնօգտագործման տնտեսական մեխանիզմի ձևավորումը շուկայական հարաբերությունների անցման փուլում` բնօգտագործման վճարովիությունը, բնապահպան գործունեության տնտեսական խթանման համակարգը:
  97. Բնապահպանական հարկերի կիրառման միջազգային փորձը, վճարների սահմանման մեխանիզմը և արտոնությունների կիրառման մոտեցումները:
  98. Բնապահպանական հարկի կիրառման արդյունավետությունը ՀՀ-ում:
  99. Բնական ռեսուրսների շուկայի ստեղծումը, գնագոյացման կատարելագործումը հաշվի առնելով էկոլոգիական գործոնը:
  100. Էկոլոգիական ֆոնդեր, էկոլոգիական ծրագրեր:
  101. Աղտոտվածության համար վաճառքի իրավունքը, «գրավ-վերադարձ» համակարգը:
  102. Էկոլոգիական ապահովագրության կիևառման միջազգային փորձը:
  103. Շրջակա միջավայրի պահպանության ազգային գործողություններին ծրագիրը:
  104. Շրջակա միջավայրի պահպանության ոլորտի միջազգային կազմակերպությունները: ՀՀ մասնակցությունը միջազգային էկոլոգիական կազմակերպությունների գործունեությանը:
  105. ՀՀ կողմից վավերացված միջազգային համաձայնագրերը և կատարման ընթացքը: